MABAKA A TŠHUPETŠO A TOKOLLO YE E KGETHEGILEGO YA TSHEPEDIŠO YA TEBALELO YA MOPRESIDENTE MALEBANA LE BASENYI
BA ITŠEGO
KA GE go na le batho bao ba humanwego molato ka baka la ge ba dirile melato yeo ba tshepago gore e be e le tiro ya dinepo tša sepolotiki;
GOMME KA GE pele ga go thoma ga mehla ye meswa ya Molaotheo gomme ka morago, melao ya tebalelo le tokollo go dikotlo e ile ya dirwa semolao le go šomišwa go fediša maikarabelo a bosenyi (gomme mabakeng a mangwe a segae) le/goba go phumula/go fediša dikahlolo tša bosenyi tša batho bao ba dirilego melato pele ga 1994 ka baka la diphapano tša peleng, [ka ditebanyo tša sepolotiki] go tšwa go dipego tša bosenyi, bjalo ka dikarolo tša molawana, woo o bitšwago, Molao wa Tokollo go dikotlo (Molao wa 1990), Molao wa Tokollo go dikotlo wa tlaleletšo (Molao wa 15 wa 1992) le Molao wa Tšwetšopele ya Kopano ya Bosetšhaba le Poelanyo, 1995 (Molao wa 34 wa 1995)("Molao wa Khomišene ya Therešo le Poelanyo (TRC)"), o fedile gomme ga e ka se sa dirišwa go šomana ka taba ye go bolelwago ka yona gabjale.
GOMME KA GE Mopresidente a sekasekile ditlhagišo ka moka tša semolao, a sa bona magato a maleba ao a lego gona go šomana le taba ye go bolelwago ka yona gabjale;
GOMME KA GE Karolo 84 (j) ya Molaotheo wa Repabliki ya Afrika Borwa 1996 (Molao wa 108 wa 1996) bjale ka ge e fetošwe e hlagiša go Mopresidente " o ma le maikarabelo go swarela goba go lebalela basenyi goba go tloša ditefo, dikotlo goba dikamogo tša bona ".
GOMME KA GE Mopresidente a begile tokollo ye e kgethegilego ya go humana go fedišwa ga ditaba tšeo di amanago le dikahlolo tša batho bao go gononwago gore ba dirile melato ka ditiro tša tebanyo ya sepolotiki.
KA GONA:
GO HLONGWA GA SEHLOPHA SA BAKGATHATEMA
Polotiki seo se nago le baemedi ba mekgatlo ya sepolotiki se a hlongwa.
Tulong ya mathomo ya polotiki, maloko gare ga bona ba swanetše go kgetha a Modulasetulo yoo a tlago sepediša dikopano tša Sehlopha sa Bakgathatema.
MAIKARABELO A SEHLOPHA SA BAKGATHATEMA
Go amogela dikgopelo ka moka tšeo di hlaotšwego bakeng sa tebalelo go tšwa go Kgoro ya Toka le Tlhabollo ya Molaotheo.
Go kgonthišiša gore kgopelo ye nngwe le ye nngwe e fetšwa ka mokgwa wo o laeditšwego.
Go akanyetša kgopelo ye nngwe le ye nngwe bakeng sa tebalelo le go dira ditigelo go Mopresidente.
Sehlopha sa Bakgathatema. e swanetše go tšwetšapele melawana le ditshepedišo tša yona ka go sekaseka kgopelo ye nngwe le ye nngwe ka mabaka a go dira ditigelo go Mopresidente go ya ka kgopelo ye nngwe le ye nngwe.
Sehlopha sa Bakgathatema.e swanetše go ikgokaganya le Kgoro ya Toka le Tlhabollo ya Molaotheo ka ga melawana le ditshepedišo tša yona go ka gare ga matšatši a lesomenne go tloga ka tulo ya bona ya mathomo.
THEKGO YA TSHEPEDIŠO GO SEHLOPHA SA BAKGATHATEMA
Kgoro ya Toka le Tlhabollo ya Molaotheo e tla fana ka thekgo ya tshepedišo gole thekgo ya bongwaledi Sehlopha sa Bakgathatema.
TULO YA SEHLOPHA SA BAKGATHATEMA
Tulo ya Sehlopha sa Bakgathatema e tla ba swarelwa ka Kapa goba lefelong le lengwe le le lengwe leo le tlago laetšwa ke Sehlopha sa Bakgathatema ka ditherišano le Kgoro ya Toka le Tlhabollo ya Molaotheo.
DITLAMORAGO TŠA DITŠHELETE
Gago leloko leo le tlago putseletšwa bakeng sa ditirelo ka go Sehlopha sa Bakgathatema.
Kgoro ya Toka le Tlhabollo ya Molaotheo e tla ba le maikarabelo a ditshenyagalelo tša go sepetša dilo le tša leeto tša maloko a Sehlopha sa Bakgathatema.
Dipeakanyo ka moka tša go amanago le go sepetša dilo tšeo di amanago le mošomo wa Sehlopha sa Bakgathatema di tla dirwa ke mohlankedi yo a kgethilwego ka gare ga Kgoro ya Toka le Tlhabollo ya Molaotheo.
SEBAKA SA SEHLOPHA SA BAKGATHATEMA
Sehlopha sa Bakgathatema e tla ba gona sebaka sa go tloga ka tšatšikgwedi la kopano ya yona ya mathomo go fihlela go tšatšikgwedi leo mošomo wa yona o fetšwago, matšatšikgwedi ka bobedi a akareditšwe, le le latelago ga le a swanela go ba ka morago ga 30 Lewedi 2008.
KE MANG YO A NAGO LE MASWANEDI A GO HWETŠA TEBALELO
Batho bao ba bonwego molato gomme ba ahlolwa fela ka go gononwa gore ba dirile melato yeo e hlohleleditšwego ke polotiki pele ga 10 Phupu 1999; gomme
Ba obamela dinyakwa le ditshepedišo tšeo di laeditšwego peleng go ya ka fao di hlalošitšwego ka go fomo ya kgopelo, ba ka dira kgopelo ya tebalelo go Mopresidente ka mokwa wo o laeditšwego.
Motho o tla ba le maswanedi go akanyetšwa go hwetša tebalelo fela ge e le gore-
Yena gabjale o dutše kgolegong ka morago ga go ahlolwa ;
ii o be a ahloletšwe kgolegong sebaka sa kahlolo goba tefišo yeo e hlageletšego go tšwa go goba e amango le, tiro goba tlhokomologo yeo e amanago le tebanyo ya sepolotiki yeo e dirilwego kabaka la diphapano tša peleng;
molato woo o laeditšwego ka go temana ya (a) o dirilwe ka goba pele ga tšatšikgwedi la pulo ya semmušo ya Mopresidente ka 16 Phupu 1999; gomme;
kgopelo ya gagwe ya tebalelo e tla le afidabiti goba tiišetšo ye e laeditšwego yeo e hlatsetšwego goba e tiišeditšwego ke motho yo a dumeletšwego ke mokgatlo wa polotiki, institušene, mokgatlo goba sehlopha sa tokologo, yeo ka go yona e go tiišeditšwego gore molato wo go bolelwago ka wona, goba tiro ya taelo, taelo, taetšo, keletšo, leano goba protšeke ya gona, goba legatong la, goba ka tumelelano, goba go tšwetšapele dikgahlego tša, go tšwetša pele goba go phethagatša dipholisi, ditebanyo goba dikgahlego tša, yona, phathi ye go bolelwago ka yona, mokgatlo, institušene, mokgatlo goba sehlopha sa tokologo seo mokgopedi e bego e le leloko, moemedi goba mothekgi wa sona .
KE MANG YO A SE NAGO MASWANEDI A GO HWETŠA TEBALELEO
Motho a se be le maswanedi a go hwetša tebalelo ge e le gore-
o kile a ahlolelwa melato ye e amanago le:
tiro efe goba efe ya tlaišo ya tša thobalano;
ii tiro efe goba efe ya dintwa tša ka lapeng, iii bosenyi bofe goba bofe bjoo bo laeditšwego ka go karolo 13 ya molao wa Diokobatši le Kgwebo ya diokobatši ntle le molao, 1992 Molao wa 140 wa 1992, woo o amanago le go dira dilo tšeo di beakantšwego, tšhomišo le go ba le diokobatši gammogo le go gweba ka diokobatši;
o dirile kgopelo go Komiti ka ga Tebalelo yeo e hlomilwego ka fase ga Molao wa TRC gomme kgopelo ya gagwe ya tebalelo e gannwe; gape
GA A dumelelana le dinyakwa ka moka tša motheo tšeo di laeditšwego ka goba pele ga dikgwedi tše tharo tša pele ga "monyetla" o fela.
Ke fela dikgopelo tšeo di tladitšwego gabotse e bile ka botlalo ka mokwa wo o laeditšwego, go akaretšwa le go fomo yeo e beakanyeditšwego labaka le la tebalelo ye e kgethegilego ya "monyetla", yeo e tlago akanywa.
Ke fela dikgopelo tšeo di dirilwego ke motho ka noši tšeo di tlago akanywa. Kgopelo e swanetše go dirwa ke mokgopedi ka noši go ya ka fao go laeditšwego gomme e romelwe go Kgoro ya Toka le Tlhabollo ya Molaotheo.
Phathi ya Dipolotiki yeo mokgopedi e lego leloko la yona le yona e ka romela kgopelo legatong la gagwe go lego go Kgoro ya Toka le Tlhabollo ya Molaotheo.
Moo e lego gore kgopelo e rometšwe ke phathi ya dipolotiki legatong la mokgopedi, phathi ya dipolotiki e swanetše:
go kgonthišiša gore kgopelo e tladitšwe ka mokgwa wo o laeditšwego;
go tiišetša ka fase ga keno gore mabaka ao a gononwago gore melato e dirilwe ka fase ga wona a sepelelana le ditiragalo tša sepolotiki/ditiro tšeo phathi ya dipolotiki e bego e le karolo ya tšona.
DITIGELO KA SEHLOPHA SA BAKGATHATEMA
Ditigelo ka moka malebana le dikgopelo tša tebalelo di swanetše go romelwa go Mopresidente.
Tigelo ka Sehlopha sa Bakgathatema e tla dirwa go ya ka kgopelo ye nngwe le ye nngwe ya tebalelo.
Tigelo yeo e dirilwego ke Sehlopha sa Bakgathatema go ya ka kgopelo ya tebalelo e swanetše go laetša dikakanyo ka bontši gammogo le ka bonnyane tša maloko, ge e ba di gona, go ya ka kgopelo ye nngwe le ye nngwe.
Mopresidente o na le maatla a go gana ditigelo tšeo di dirilwego ke Sehlopha sa Bakgathatema.
MAATLA A GO FA TEBALELO
Mopresidente ka morago ga go sekaseka ditigelo tšeo di dirilwego ke Sehlopha sa Bakgathatema, o na le maatla a go fa goba go gana kgopelo ya tebalelo.
Ga go motho yo a nago le tokelo ya go lebalelwa ke Mopresidente.
Go fa motho yo mongwe le yo mongwe go ka hlola phedišo ya kahlolo le pego ya bosenyi ya molato go ya ka fao a filwego tebalelo ka gona.
Dinyakišišo:
